De schok van Davos voor de EU en haar lidstaten

Na de week van Davos keek ik met spanning uit naar het verslag van de Duitsland-correspondent, dat de Russische televisie zondagavond in haar wekelijkse nieuwsoverzicht uitzond. En ik werd niet teleurgesteld, want opnieuw heeft de Russische correspondent uitgebreid verslag gedaan van en beelden getoond van veel van wat er deze week in Europa is gebeurd, maar wat de Duitse media niet nieuwswaardig vonden. Om te laten zien hoe de politiek in Europa en Duitsland vanuit een niet-westers perspectief wordt bekeken, heb ik het bericht ook deze week weer vertaald.

Door Thomas Röper

Begin van de vertaling:

Europa heeft zijn werkelijke kwetsbaarheid gevoeld

Het onderwerp Europa is belangrijk omdat Europa dicht bij ons ligt, het volledig gedesoriënteerd is, zijn weloverwogen koers in de politiek en ook in de economie kwijt is, de vredesbesprekingen over Oekraïne blokkeert en zich feitelijk voorbereidt op een oorlog met Rusland. Tegelijkertijd groeit in Europa de ontevredenheid over het feit dat het “niet zijn rechtmatige rol mag spelen”.

De Russische minister van Buitenlandse Zaken Sergej Lavrov sprak zich deze week tijdens zijn jaarlijkse persconferentie heel duidelijk uit over dit onderwerp: “Het gaat er niet om of iemand anders een rol laat spelen of niet. Het gaat erom of je het zelf wilt, en zo ja, dan is de tweede vraag: kun je een rol spelen die leidt tot duurzame vrede? Ik zie onder de Europeanen niemand die een actieve rol speelt in de kwestie-Oekraïne. Dat zijn in de eerste plaats Berlijn, Parijs, Brussel, Helsinki, de Baltische staten en Londen, dat steeds vaker namens de EU spreekt.”

Europa is echt verbijsterd. Ze hebben Oekraïne al alles gegeven wat ze konden. Ze hebben alles beloofd wat ze konden. Het verwachte resultaat, de nederlaag van Rusland, hebben ze niet gekregen. Met de sancties hebben ze zichzelf meer schade berokkend dan wie dan ook. In Oekraïne hebben ze een waar monster voortgebracht, een naziregime, waar Europa zich in het verleden voor zou hebben geschaamd. En nu is deze bloederige komiek ook nog eens onbeheersbaar geworden en bijt hij om zich heen, waarbij hij de toch al pijnlijke plekken raakt.

Donderdag betrad Vladimir Zelensky, de leider van het regime in Kiev, na een gesprek met de Amerikaanse president Donald Trump het podium in Davos en zag er woest uit. Europa had hem nog nooit zo gezien. Hij was het zat, riskeerde alles en sprak klare taal: “Europa lijkt verward en probeert de Amerikaanse president ervan te overtuigen dat hij moet veranderen. Maar hij zal niet veranderen.”

Nadat hij Europa had omschreven als een “salade” van kleine en middelgrote staten, riep Zelensky deze “salade” op om in actie te komen: “Maar waar zijn de leiders die willen handelen? Een nieuwe wereldorde kan niet met woorden worden opgebouwd. Zonder daden vandaag is er geen morgen.”

En precies daar ligt het probleem. Daden? Heeft Europa dan niets gedaan? Het probleem zijn niet de daden op zich, maar verstandige daden, althans niet ten koste van zichzelf. Europa heeft al zoveel gedaan dat het het goedkope Russische gas, de basis van zijn vroegere economische bloei, heeft afgezworen. Nu bestaat bijna twee derde van het daar verbruikte gas uit duur Amerikaans gas, wat de Europese industrie op de knieën dwingt. Het resultaat is de deïndustrialisering van Europa. Ook de zogenaamde “energietransitie” en de sluiting van alle kerncentrales in Duitsland waren daden. Ook dat waren daden. Het resultaat is een energetische ramp zonder enig uitzicht op verbetering.

Europa heeft zo’n drang tot handelen getoond dat het zijn status als betrouwbare financiële centrum heeft verloren. Ten slotte zijn de leiders van de EU bereid om buitenlandse activa te stelen. Europa toonde tijdens de Covid-19-pandemie zo’n drang om te handelen dat het zijn eigen vaccin wilde ontwikkelen, maar dat niet kon. Zijn drang om te handelen was zo ondoordacht dat het zich niet eens bekommerde om digitale soevereiniteit en niet eens over eigen social mediaplatforms beschikt. Alle platforms staan onder Amerikaanse controle. Ja, Europa heeft geen eigen leger en de Amerikanen kunnen met Europa doen wat ze willen. En nu eist Oekraïne dat Europa voor zijn strijdkrachten betaalt.

Het resultaat is dat Europa door het verlies van zijn handelingsvermogen diplomatiek aan de zijlijn is komen te staan. De kers op de taart was deze week het mislukken van de reeds gesloten overeenkomst tussen de EU en de Latijns-Amerikaanse interne markt, de zogenaamde Mercosur. Voor EU-Commissievoorzitter Ursula von der Leyen was dit, zou je kunnen zeggen, een project dat haar na aan het hart lag in haar politieke leven. Ze had er praktisch alles op ingezet.

Hier een foto uit december 2024 na de ondertekening van de EU-Mercosur-overeenkomst. Europese boeren protesteerden omdat de overeenkomst hele landbouwsectoren in gevaar zou brengen. Uit protest gooiden ze aardappelen in Brussel op de grond en besprenkelden ze Europese hoofdsteden met mest.

Bureaucratisch gezien verliep alles echter goed, totdat het Europees Parlement afgelopen woensdag de Mercosur-overeenkomst in de ijskast zette. Voorlopig betekent dit een pauze van enkele maanden met het vooruitzicht op rechtszaken en mogelijke beroepen. Kortom, de huidige situatie komt overeen met de wet van Parkinson: later is nooit. Voor de Europese bureaucratie is dat fataal.

Maar Zelensky eist actie van Europa.

Daarnaast heeft de Britse premier Keir Starmer besloten om, tegen de instructies van Trump in, de Chagos-archipel in de Indische Oceaan terug te geven aan Mauritius, waar momenteel de Amerikaanse militaire basis op Diego Garcia is gevestigd. Toen Trump van deze aanval hoorde, noemde hij de stap van zijn Britse bondgenoot “de grootste domheid” en “een daad van absolute zwakte”. Keir Starmer was geschokt en trok het wetsvoorstel voor de overdracht van de Chagos-archipel in.

Dat is het huidige model van de relaties tussen vazallen en soeverein. Een vazal kan geen enkele stap vrijuit zetten. Maar de relatie tussen vazal en soeverein klinkt zelfs een beetje romantisch, met een zekere ridderlijke flair. De Belgische premier Bart De Wever noemt het huidige systeem van Europese ondergeschiktheid aan Amerika zonder omwegen “ongelukkige slavernij”.

Onze Duitsland-correspondent Michail Antonow doet verslag van hoe Europa zich onder deze omstandigheden voelt.

Trump heeft lang gesproken in Davos. Hij week vaak af van de autocue. Hij improviseerde. En toen kwam dit: “Ik spreek met de Russische president Vladimir Poetin, en hij wil een deal. Ik spreek met Zelensky. Ik denk dat hij ook een deal wil. Ik ontmoet hem vandaag. Misschien is hij hier ook.”

Zelensky was er niet. Hij was in Kiev en deed alsof hij de elektriciteits- en verwarmingsvoorziening weer aan het herstellen was. De beslissing om niet naar Davos te reizen viel hem moeilijk en hij nam die pas nadat duidelijk was geworden dat hij de veelgeprezen veiligheidsgaranties en het welzijnsplan van 800 miljard dollar van zijn bureau onmogelijk vanuit Zwitserland mee zou kunnen nemen.

(Opmerking van de vertaler: omdat hierover in Duitsland nauwelijks werd bericht, ter verduidelijking: toen kort voor het begin van het World Economic Forum in Davos bekend werd dat een Russische delegatie naar Davos zou reizen voor gesprekken met de VS, annuleerden Zelensky en zijn delegatie de reis naar Davos. De officiële reden die het kantoor van Zelensky opgaf, was dat hij nu niet naar het buitenland kon reizen omdat hij zich moest bezighouden met het herstel van de Oekraïense elektriciteits- en verwarmingsnetwerken. Nadat Trump in zijn toespraak een gesprek met Zelensky had aangekondigd, vertrokken ze allemaal onmiddellijk met de trein uit Kiev om zo snel mogelijk naar Davos te komen. En slechts twee dagen later zat een Oekraïense delegatie al met een Russische delegatie aan tafel in Abu Dhabi.)

Maar het bevel om “aan te komen dansen” werd gegeven, hoewel Trump zelf misschien niet begreep waarom hij het had gegeven. Trump verliet het Zwitserse kuuroord na een uur durende ontmoeting met Zelensky zonder overeenstemming te hebben bereikt, een tegenslag voor Zelensky, die had geprobeerd Trump te overtuigen van de noodzaak van verdere steun aan Oekraïne.

Maar aangezien Zelensky nu eenmaal in Davos was, moesten de organisatoren hem een platform bieden. Tijdens zijn optreden werd forumvoorzitter Børge Brende vanuit de achterste rij gesignaleerd dat het tijd was om af te ronden door naar hun horloges te wijzen.

“Is het niet interessant met mij?”, vroeg Zelensky.

“Het is tijd voor u om naar Kiev te gaan”, antwoordde de directeur.

Maar Zelensky en zijn mensen willen eigenlijk helemaal niet naar Kiev, zoals Zelensky grappend zei: “Mijn team heeft zoveel tijd met de Amerikanen doorgebracht dat ik zelfs heb overwogen om Trump om het Amerikaanse staatsburgerschap voor hen te vragen.”

Van de drie door Zelensky benoemde onderhandelaars hebben Rustem Umerov en David Arachamia al het Amerikaanse staatsburgerschap. Dus hij bedoelde waarschijnlijk alleen Kirill Budanov. En natuurlijk zichzelf. En dat is geen grap. Garanties voor persoonlijke veiligheid en welvaart zijn duidelijk belangrijker voor de leiders van het regime in Kiev dan de veiligheid en welvaart van Oekraïne.

800 miljard dollar, dat klinkt indrukwekkend, maar daarachter gaat niets anders schuil dan de vaste belofte van een nog hogere schuldenlast. Er zijn nieuwe leningen nodig om de oude af te betalen. En hoe aantrekkelijk Larry Fink, de baas van het investeringsfonds BlackRock, de vooruitzichten voor particulier kapitaal in Davos ook heeft geschetst, een corrupt, verwoest en geruïneerd land is niet geschikt voor zaken, maar alleen voor roof.

IMF-topvrouw Kristalina Georgieva, die van Zelensky de volledige afschaffing van de subsidies voor woonlasten eist – de rente betaalt zichzelf immers niet –, had maar één advies voor de Oekraïners: “Jullie moeten in jezelf geloven, als een leeuw. Sta ’s ochtends op en brul. Zelfvertrouwen is belangrijk“, zei ze en lachte vrolijk.

Zelfvertrouwen kun je afkijken van de Finse president Stubb, die nooit twijfelt. In Davos zei hij: ”We blijven Oekraïne steunen en druk uitoefenen op Rusland. Alleen zo kunnen we tot een akkoord komen. We moeten erop vertrouwen dat Oekraïne deze oorlog zal winnen.”

Stubb heeft echter zijn eigen, specifiek Finse idee van een “overwinning in de oorlog”: een klap op je neus krijgen, je bondgenoten verraden en gebieden verliezen, want zelfs als de grens van het onafhankelijke Finland langs de muur van het presidentiële paleis in Helsinki zou lopen, zou Stubb dat nog steeds als een overwinning beschouwen. (Opmerking van de vertaler: Finland, dat in de Tweede Wereldoorlog aan de kant van de nazi’s vocht, wisselde tijdig voor het einde van de oorlog van kant, stond gebieden af aan de Sovjet-Unie, maar rekent zichzelf volgens zijn eigen opvatting tot de overwinnaars van de Tweede Wereldoorlog.)

Alleen voor Zelensky is dat om vele redenen geen optie. Omdat hij niets praktischs had meegebracht van zijn reis naar Davos, besloot hij opnieuw in te zetten op zijn thuispubliek en wijdde hij zijn hele toespraak aan het idee dat hij niet de idioot was, maar dat de idioten allemaal in het publiek zaten. Zo zei hij bijvoorbeeld: “Morgen moet u misschien uw manier van leven verdedigen, en als Oekraïne aan uw zijde staat, zal niemand u als voetveeg gebruiken.”

Engelstalige experts merkten de vele typisch Britse uitdrukkingen in zijn toespraak op, alsof deze in Londen was geschreven. Dat zou niet verwonderlijk zijn, want Groot-Brittannië heeft de Europeanen altijd tegen elkaar uitgespeeld en daarvan geprofiteerd. Ondanks het applaus dat Zelensky kreeg, was lang niet iedereen tevreden met hem. De Italiaanse minister van Buitenlandse Zaken Tajani noemde hem “ondankbaar” en de Hongaarse premier Viktor Orbán, die Zelensky klappen op zijn achterhoofd toewenste, reageerde als volgt op het voorstel van Zelensky: “Geachte president Zelensky, ik denk dat we het niet eens zullen worden. Ik ben een vrij man die het Hongaarse volk dient. U bent een man in een wanhopige situatie, die al vier jaar lang de oorlog niet wil of kan beëindigen, ondanks alle mogelijke steun van de Amerikaanse president. Het leven zelf zal over de rest beslissen, en iedereen zal krijgen wat hij verdient.”

En dan vraagt iemand: Waar hebben we dit aan verdiend? Groenland is voor Trump een pressiemiddel geworden tegen zijn ongehoorzame vazallen, want er zijn steeds meer aanwijzingen dat Trump, naast zijn zeer concrete interesse in het grote, grondstofrijke eiland in het westelijk halfrond, ook een educatieve maatregel in de geschiedenis ziet. Politico vermoedt bijvoorbeeld dat de Amerikaanse campagne in Groenland ook een straf is voor de onverzettelijkheid van Europa ten opzichte van Oekraïne.

Trump zei in zijn toespraak in Davos: “We hebben gevochten om Groenland voor Denemarken te redden. Een groot, prachtig stuk ijs. Zonder ons zouden jullie allemaal Duits en misschien een beetje Japans spreken.”

Groenland heeft Oekraïne naar de achtergrond verdrongen. Europa heeft eindelijk echte kwetsbaarheid gevoeld en velen in Davos vreesden voor verdere ultimatums van de Amerikaanse president. Trump beloofde het conflict niet met geweld op te lossen, maar iemand moest de situatie ontmijnen die was geëscaleerd door Trumps aankondiging om importheffingen op te leggen aan landen die het hadden gewaagd troepen naar Groenland te sturen.

Stubb, die met de Amerikaanse president golf speelt, werd voorgesteld om ook nog met Trump naar de sauna te gaan, maar hij had een andere kandidaat.

Je kunt niet zeggen dat de inspanningen van de secretaris-generaal van de NAVO volledig vruchteloos zijn geweest, want hij weet wanneer hij Trump “daddy” en “grote man” moet noemen. Na de ontmoeting met Rutte beloofde Trump vanaf 1 februari geen importheffingen te heffen, en de New York Times publiceerde een bericht dat Washington mogelijk zou instemmen met een overeenkomst vergelijkbaar met de Britse aanwezigheid op Cyprus: soevereiniteit over bepaalde delen van het eiland met het recht om militaire bases te bouwen en te exploiteren.

Daarna werd de situatie echter weer onduidelijk, omdat Kopenhagen ontevreden was over het feit dat Rutte achter de rug van de Denen om met Trump had onderhandeld. In een interview met Fox News distantieerde Trump zich vervolgens feitelijk van de indiscretie en bevestigde hij dat de VS Groenland onvoorwaardelijk in zijn geheel wil. Wordt dus vervolgd.

Het is duidelijk welke Europeaan Washington momenteel het meest irriteert. Macron staat onbetwist aan de top van de lijst. In Davos zei Trump over het rode oog van Macron: “Hij had een coole bril. Die vond ik echt leuk. Wat is er in vredesnaam met hem gebeurd?“

Over Macrons uitnodiging voor een diner in Parijs om de problemen rustig te bespreken, zei Trump tijdens een persconferentie: ”Nee, ik ga niet. Weet je, Emmanuel heeft niet veel tijd meer.“

Over Macrons weigering om toe te treden tot Trumps ”Vredesraad” zei Trump tegen journalisten: “Ik ga 200 procent invoerrechten heffen op Franse wijnen en champagne. Dan zul je wel zien hoe hij daarop reageert.”

Het project om een “vredesraad” op te richten, oorspronkelijk door Trump bedacht als instrument voor het collectief bestuur van de Gazastrook, heeft in de verbeeldingswereld van de Amerikaanse president duidelijk de grenzen van het Midden-Oosten overschreden. Het moet een mondiale dimensie krijgen die aansluit bij de ambities van de grondleggers. En hoewel niet de hele wereld zich hierbij heeft aangesloten, vormt Trumps presentatie van het vredesplan in Davos een duidelijke uitdaging voor zowel het World Economic Forum zelf als voor andere globaliseringsinstellingen, alsof het forum deelneemt aan de generale repetitie voor zijn eigen begrafenis.

Zoals de Belgische premier zei, waren ze gelukkige vazallen, en nu wordt hen de rol van ongelukkige slaven aangeboden. Dat is het logische gevolg voor de Europeanen die zijn vervallen in de troostende mythe van het “einde van de geschiedenis”. De geschiedenis gaat verder, maar zij hebben geen mogelijkheid meer om haar loop te beïnvloeden. Ze hebben alleen illusies.

Het Groenland-drama is in de ware zin van het woord een narcistisch Europees drama. Het Europese leiderschap is wereldwijd tot een lachertje geworden, waarover in de hoofdsteden over de hele wereld wordt gelachen. Maar dat kunnen ze verdragen, omdat ze het gedeïndustrialiseerde, politiek instabiele en door oorlog geteisterde continent nog steeds beschouwen als een ‘tuin’ in vergelijking met de ‘jungle’ van de rest van de wereld. Deze illusie heeft Europa sinds Hitler, die zijn laatste dagen in zijn bunker in Berlijn doorbracht, niet meer gehad, en wordt als zodanig gezien door Washington, Moskou en Peking.

De enige overlevingsstrategie van Europa bestaat er momenteel in tijd te winnen en te hopen dat Trump in november de meerderheid in het Congres verliest, wat het voor hen gemakkelijker zou maken om de oorlog op twee fronten te doorstaan. De wachttijd zullen ze vullen met geplande en buitengewone EU-topontmoetingen, zoals die van donderdag en vrijdag: daar hebben ze besloten om de verdediging van het Noordpoolgebied te versterken, zich te verzetten tegen de Amerikaanse plannen voor Groenland en Oekraïne te steunen. De volgende buitengewone spoedtop is gepland voor 12 februari.

Ondertussen uiten westerse media hun bezorgdheid dat Trump de militaire steun aan Oekraïne, inclusief de levering van communicatiemiddelen en inlichtingen aan hun troepen, volledig zou kunnen stopzetten als Europa zich blijft verzetten tegen de Groenland-kwestie. Als Washington vasthoudt aan zijn maximalistische en compromisloze eisen, is dat het meest effectieve pressiemiddel dat de Amerikaanse president tegen de Europeanen heeft.

Einde van de vertaling

Vind je het belangrijk dat er nog onafhankelijke berichtgeving bestaat die niet wordt gestuurd door grote belangen? Met jouw steun kunnen we blijven schrijven en onderzoeken. Klik hieronder en draag bij aan het voortbestaan van Frontnieuws.

Copyright © 2026 vertaling door Frontnieuws. Toestemming tot gehele of gedeeltelijke herdruk wordt graag verleend, mits volledige creditering en een directe link worden gegeven.

Kijk: Davos-elites PUSHEN laboratoriumvlees ondanks ENORME tegenreactie

Volg Frontnieuws op 𝕏 Volg Frontnieuws op Telegram

Lees meer over: