Op 14 september 2026, toen de Amerikaanse dieselprijs voor het eerst in de geschiedenis boven de zes dollar per gallon was gestegen, beslechtte president Trump de schuldvraag in één enkele zin die hij op social media plaatste: “De stijging van de dieselprijs in de wereld wordt grotendeels veroorzaakt door de oorlog tussen Rusland en Oekraïne, niet door Iran.” Een dag eerder had hij op zijn golfresort in Doonbeg, Ierland, tegen Zelensky gezegd dat hij moest “stoppen met het uitschakelen van dieselbrandstof in Rusland”, omdat de aanvallen “de wereld schaden”.
Het is een overzichtelijk verhaal, en het heeft één groot voordeel voor de man die het vertelt: het wijst naar een oorlog waar de naam van iemand anders op staat. Het is ook, wat de centrale bewering betreft, omgekeerd. Niet volledig onwaar — het deel over de Oekraïense aanvallen klopt — maar omgekeerd op het ene punt dat ertoe doet: de rangorde van de oorzaken. De marktgegevens waar Trump impliciet naar verwijst, zeggen het tegenovergestelde van wat hij beweert dat ze zeggen, schrijft Larry Johnson.
Het bewijs zit in de crack spread
Als je wilt weten wat de prijs van diesel opdrijft, kijk je niet naar de prijs van diesel. Je kijkt naar de crack spread — de marge tussen ruwe olie en het geraffineerde product dat daarvan wordt gemaakt. Dat cijfer vertelt je of het probleem een tekort aan olie is of een tekort aan raffinagecapaciteit om olie in brandstof om te zetten. En in 2026 deed de dieselcrack iets wat hij in de geregistreerde geschiedenis nog nooit had gedaan: hij brak door de grens van honderd dollar per vat, bereikte op 17 augustus een record van ongeveer 102 dollar en steeg begin september boven de 107 dollar. In een normale, evenwichtige markt ligt die spread tussen twintig en veertig dollar.
Dat ene feit herschikt het hele argument. Zoals RBN Energy het ronduit formuleerde, heeft de wereld “niet verschrikkelijk veel tekort aan ruwe olie in de traditionele zin” — ze worstelt ermee om voldoende ruwe olie tot middeldistillaten te raffineren. De raffinaderijen zelf draaien op volle toeren, boven een benuttingsgraad van 97 procent, en kunnen de vraag nog steeds niet bijhouden; ze putten voorraden uit om het gat te dichten. En de opslagtanks zijn bijna leeg. De Amerikaanse voorraden distillaten lagen in augustus op het laagste niveau aan het einde van de maand sinds 1951 — geen typefout, 1951 — en dicht bij seizoensdieptepunten van bijna dertig jaar. De wereldwijde raffinaderijdraai was in het tweede kwartaal op jaarbasis met ongeveer 5,1 miljoen vaten per dag gedaald. Dit is een raffinagecrisis bovenop een decennium van gesloten raffinaderijen en onderinvesteringen. Het is structureel, het is wereldwijd en het grootste deel ervan heeft niets te maken met Vladimir Poetin of Volodymyr Zelensky.
Waarom “vooral Rusland, niet Iran” het bewijs omdraait
Drie stukken bewijs, samen genomen, ontmantelen die rangorde.
Ten eerste, de tijdlijn. De Oekraïense campagne tegen raffinaderijen is niet nieuw; die sleept al ruim een jaar voort. Als dat de belangrijkste aanjager van de prijs was, zou diesel zijn gestegen in hetzelfde tempo als de aanvallen. Dat gebeurde niet. De diesel-crack spread schoot naar historische hoogtepunten juist in de weken nadat de Verenigde Staten en Israël oorlog voerden met Iran en de Straat van Hormuz — waar ongeveer een vijfde van de wereldwijde olie- en productstromen doorheen gaat — werd afgekneld. Ruwe olie vertelt binnen Trumps eigen tijdsbestek hetzelfde verhaal: Brent ging van ongeveer 67 dollar in januari naar 117 dollar in april na de eerste aanvallen op Iran, zakte tijdens het staakt-het-vuren naar de lage 80 dollar en klom weer richting 108 dollar toen de gevechten dit najaar werden hervat. De prijs volgt de oorlog met Iran, fase voor fase. Hij volgt niet de drones van Kyiv.
Ten tweede, de aard van de schok. De verstoring van Hormuz is een dubbele schok op een manier waarop de Russische aanvallen dat niet zijn: ze beperkt zowel de ruwe olie die raffinaderijen stroomafwaarts bereikt als de enorme hoeveelheid geraffineerd product die de Golfraffinaderijen zelf naar de wereld exporteren. Voeg daar de droneaanval aan toe die de Oost-Westpijpleiding van Saoedi-Arabië stillegde — precies de leiding die was gebouwd om Hormuz te omzeilen — en je hebt het Midden-Oosten, niet Rusland, op het drukpunt zitten. Analisten in de hele raffinagehandel zijn tot hetzelfde oordeel gekomen: recordmarges op producten weerspiegelen acute krapte in het aanbod en verloren raffinage-output, terwijl de prijzen van ruwe olie juist afnamen vanaf hun oorlogspieken, zelfs toen diesel hoog bleef. Geopolitieke verstoring is de katalysator, en de verstoring die het zware werk doet, vindt plaats in de Golf.
Ten derde, de Amerikaanse prijs in het bijzonder. De Verenigde Staten kopen geen Russische diesel en doen dat al jaren niet meer, dus 6 dollar bij een truckstop in Miami is niet het geluid van Russische vaten die hier niet aankomen — ze zouden hier überhaupt nooit aankomen. Wat de Amerikaanse pomp bereikt, is wereldwijde fungibiliteit plus een reeks binnenlandse kosten die Trump niet noemde, waaronder ongeveer 15 dollar per vat aan nalevingskosten voor duurzame brandstoffen die rechtstreeks in de prijs zijn verwerkt. Zelfs de omvang van de Russische schade wordt betwist: Kyiv beweert dat het 42,7 procent van de Russische raffinagecapaciteit heeft uitgeschakeld; Reuters stelde het cijfer in het voorjaar dichter bij 17 procent. Wanneer de man die een tekort ergens aan wijt het ruimst mogelijke cijfer daarvoor citeert, is dat het vermelden waard.
Waarom het verkeerde antwoord een handig antwoord is
Ik probeer geen gedachten te lezen, dus laat me het houden bij prikkels, die duidelijk genoeg zichtbaar zijn. Trump gaat de tussentijdse verkiezingen van november in, waarin brandstofprijzen een rechtstreekse politieke last voor zijn partij zijn geworden. De energiecrisis is, meer dan wat dan ook, terug te voeren op een oorlog met Iran die hij heeft gevoerd en geëscaleerd. “Vooral Rusland, niet Iran” verricht een specifieke politieke taak: het verplaatst de schuld van zijn oorlog naar die van iemand anders, en het geeft hem een hefboom om Zelensky onder druk te zetten de aanvallen te stoppen — iets wat hij binnen een dag beweerde te hebben bereikt, toen hij een wederzijds staakt-het-vuren rond energiedoelen aankondigde dat Kyiv voorzichtiger omschreef als een voorstel. Het is ook de moeite waard om vast te leggen, zonder het te overdrijven, dat zijn eigen energiebezittingen in waarde zijn gestegen naarmate de oorlog met Iran de oliemarkt in beweging bracht. De framing is op elk vlak tegelijk handig. Dat maakt haar niet onwaar. Het bewijs maakt haar onwaar. Maar het verklaart wel waarom zo’n ongeloofwaardige rangorde zo zelfverzekerd werd verkondigd.
De eerlijke beperkingen
Twee kanttekeningen, omdat de sterkste versie van Trumps zaak een antwoord verdient en geen karikatuur.
De diagnose van de raffinagecrisis werkt eigenlijk enigszins in zijn voordeel. Omdat dit een crisis van distillaatcapaciteit is in plaats van een crisis van ruwe olie, wegen uitval van raffinaderijen op dit moment ongewoon zwaar, en Russische uitval hoort daarbij. In een markt die zo krap is, met voorraden die zo leeg zijn, beweegt zelfs een secundaire factor de prijs meer dan in een normaal jaar — dus de aanvallen richten aan de marge meer schade aan dan hun ruwe aandeel in de wereldcapaciteit zou doen vermoeden. Het stoppen ervan, en het opheffen van het Russische exportverbod, zou daadwerkelijk helpen. Dat is een reëel punt, en het is de reden waarom de bewering misleidend is en niet simpelweg verzonnen.
Maar “zou aan de marge helpen” is een heel andere uitspraak dan “grotendeels veroorzaakt door”, en de afstand tussen die twee is precies de afstand tussen analyse en spin. Een eerlijke weergave zet het structurele tekort aan distillaten op de eerste plaats, de oorlog met Iran en Hormuz als de acute trigger die een kwetsbare markt in een crisis duwde op de tweede plaats, en de uitval van Russische raffinaderijen op de derde plaats — reëel, verergerend, maar niet de motor. Trump nam het derde punt en noemde het het eerste, en verwijderde het tweede punt volledig, ook al is dat tweede punt degene waar zijn vlag boven wappert.
Hij heeft geen ongelijk dat raffinaderijen het verhaal zijn. Hij heeft ongelijk over welke raffinaderijen en welke oorlog. En de oorlog die hij wegliet, is degene die onder zijn verantwoordelijkheid valt.
Vind je het belangrijk dat er nog onafhankelijke berichtgeving bestaat die niet wordt gestuurd door grote belangen? Met jouw steun kunnen we blijven schrijven en onderzoeken. Klik hieronder en draag bij aan het voortbestaan van Frontnieuws.
Copyright © 2026 vertaling door Frontnieuws. Toestemming tot gehele of gedeeltelijke herdruk wordt graag verleend, mits volledige creditering en een directe link worden gegeven.
Olietekort, onvoldoende capaciteit – diesel raakt langzaam op
Volg Frontnieuws op 𝕏 Volg Frontnieuws op Telegram
De grote boosdoener is niet Rusland, maar Diktator Zelensky.
Die zet alles op alles om zoveel mogelijk oorlog te creeren.
En die moordenaar, die Zelensky heet, wordt daarbij volledig gesteund door de poppetjes in Brussel en door de poppetjes in de zgn democratische westerse regeringen, die tezamen miljarden pleuro,s in een zwart gat donderen ten koste van EU / Europa en haar bevolking. Hoe hoog zou de ziodruk op de onderdanige poppetjes zijn? Ik vermoed heel hoog. De grondstoffen van Rusland die lokken dat tuig toch zo. Nog meer dollars op hun bankrekening. En als Rusland zou vallen ( wat nooit zal gebeuren), dan zijn China en Noord Korea aan de beurt. Op die landen hebben ze geen financiële invloed. Net als Iran. Op de rest van de wereld wel via de centrale banken.
👍🏻👍🏻 weer helemaal gelijk, kan je Niets aan toevoegen 👍🏻‼
Trump will use any excuse to justify his ridiculous war against Iran. He has badly and irreversibly blundered.