Rusland op ramkoers in Oekraïne: waarom kwam het Kremlin pas na vier jaar op stoom?

We kennen allemaal de verschillende uitdrukkingen over hoe Russen de tijd nemen om op hun paard te klimmen, maar vervolgens als de bliksem rijden. In de afgelopen vier jaar van de oorlog is deze uitdrukking gebruikt door westerse verdedigers van de ‘rustig aan’-aanpak van het Kremlin bij de uitvoering van de speciale militaire operatie.

Op verschillende momenten mochten we geloven dat de Russen eindelijk ‘hun handschoenen hadden uitgetrokken’, als we even metaforen mogen door elkaar halen. Zelf gebruikte ik deze uitdrukking toen ik dacht dat een beslissend moment in de oorlog naderde. Uiteindelijk, zes of acht maanden geleden, zag ik dat er binnen Rusland stemmen opgingen die vroegen waarom Poetin de oorlog zo lang liet aanslepen. Er heerste het gevoel dat Rusland over de middelen beschikte om hard toe te slaan en de vijand tot capitulatie te dwingen, maar om de een of andere reden bleef vechten met één hand op de rug gebonden. Er werd gespeculeerd of het een of andere karakterfout van de president was die hem tegenhield, die onnodige voorzichtigheid oplegde en de NAVO-landen alleen maar aanmoedigde tot steeds brutaler wordende provocaties. Toen kwam de door Zelensky aangekondigde 40-daagse dronecampagne op gang en ontstond er een crisissituatie voor de Russische Federatie als geheel. De uiterst verwoestende drone-aanvallen op de Russische energie- en civiele infrastructuur diep in het hart van de Russische Federatie leidden tot het verlies van misschien wel 40% van de raffinagecapaciteit, wat resulteerde in wijdverbreide brandstoftekorten, met rantsoenering en lange rijen bij de benzinepompen in een groot deel van het land tot gevolg. In Rusland is dat, zoals bijna overal, een politiek gevoelige kwestie. Tegelijkertijd veroorzaakten Oekraïense precisie-droneaanvallen op woongebouwen, bussen en treinen dagelijks burgerslachtoffers in veel verschillende plaatsen van Europees Rusland. In de grensregio’s Koersk, Belgorod en Cherson maakten bijzonder intense dagelijkse droneaanvallen het leven voor vrijwel iedereen tot een hel. En de Krim, die de bakermat van de Russische renaissance was geweest toen het in maart 2014 weer bij de Russische Federatie werd gevoegd, werd afgesneden van het Russische vasteland door de vernietiging van bruggen in het noorden en westen die de verbinding vormden met de Donbas en Novorossiya, en door aanvallen op de kustweg langs de Zee van Azov, die de belangrijkste bevoorradingsroute was voor civiele en militaire vracht vanaf het vasteland; het vrachtwagen- en autoverkeer langs die route daalde op de ergste momenten van die crisis met een factor 10, volgens officiële Russische staatsmedia, schrijft Gilbert Doctorow.

De druppel die de emmer deed overlopen waren echter waarschijnlijk de recente Oekraïense aanvallen op Russische olietankers in de Zee van Azov en de Zwarte Zee. Het verdedigen van al het verkeer van de Russische ‘schaduwvloot’ tegen Oekraïense aanvallen zou een monsterlijke en waarschijnlijk onhaalbare taak worden voor de Russische marine, net zoals het onmogelijk was geworden om de raffinaderijen en olie-exportlocaties in heel Rusland te verdedigen tegen massale drone-aanvallen.

De impact van deze ontwikkelingen vereiste een koerswijziging, om te voorkomen dat de politieke stabiliteit in het land in gevaar zou komen. Dit was des te dringender gezien de naderende verkiezingen voor de Doema – de verkiezingsdag is vastgesteld op 20 september. Voortzetting van de ‘uitputtingsoorlog’ zou kunnen betekenen dat de regerende partij de controle over de wetgevende macht verliest. Terugkijkend op de jaren negentig weten we wat dat waarschijnlijk zou betekenen: een terugkeer naar bestuur bij presidentieel decreet en een ernstige tegenslag voor de democratie in het land. Dat zou nog de gunstigste uitkomst zijn. Een slechtere maar eveneens mogelijke uitkomst zou de omverwerping van de regering-Poetin zijn en de machtsovername in Rusland door zeer agressieve patriotten die er weinig moeite mee hebben om op de nucleaire knop te drukken en een wereldoorlog te ontketenen.

Tegen deze achtergrond van een dreigende crisis lijkt het er nu op dat het Kremlin de afgelopen weken inderdaad gehoor heeft gegeven aan de publieke roep om Oekraïne onverwijld tot onderwerping te dwingen met behulp van alle militaire middelen die het tot zijn beschikking heeft. We hebben vernomen dat de harde, no-nonsense generaal Sergej Surovikin, wiens verdedigingslinie in 2023 met succes het door de NAVO gesteunde Oekraïense tegenoffensief heeft afgeslagen, uit zijn politieke ballingschap in Noord-Afrika is teruggeroepen om deel te nemen aan – en mogelijk leiding te geven aan – de overgang naar een dynamisch, meedogenloos en grootschalig Russisch offensief. Dit heeft geleid tot de totale vernietiging van Oekraïense havenfaciliteiten en schepen – zowel containerschepen als bulkschepen – in Odessa en Nikolaev aan de Zwarte Zee, evenals in Izmail aan de Donau, tegenover Roemenië. Deze maatregelen werden aangevuld met aanvallen op schepen in de Zwarte Zee die op weg waren naar Oekraïne of Oekraïne verlieten. In feite heeft Rusland een effectieve blokkade van Oekraïne ingesteld. Zoals de Oekraïense autoriteiten gisteren op televisie openlijk hebben toegegeven, heeft dit de export van 6 miljoen ton graan per maand volledig tot stilstand gebracht. Wat de Oekraïners niet openbaar maken, is de afsnijding van de westerse militaire leveringen die over zee binnenkwamen. We mogen verwachten dat Rusland vervolgens de landroute voor militair materieel per spoor zal vernietigen dat via de Poolse grens in de regio Lvov het land binnenkomt. Als en wanneer dat gebeurt, zal het vermogen van Oekraïne om de strijd tegen Rusland voort te zetten worden teruggebracht tot een kwestie van enkele weken.

Een ander zeer belangrijk onderdeel van de aanhoudende Russische aanval op Oekraïne is de gerichte vernietiging van fabrieken die geavanceerde drones en ander materieel produceren dat essentieel is voor de Oekraïense oorlogsinspanning. De krant The Guardian van vandaag bevat een artikel over de meest recente succesvolle raketaanval van deze aard door de Russen.

https://www.theguardian.com/world/2026/jul/30/us-firm-drone-factory-terminal-autonomy-ukraine-russia

U zult opmerken dat The Guardian de nadruk legt op het feit dat deze ballistische raketaanval volgens hen de eerste Russische aanval is op een in Amerikaanse handen zijnde militaire productiefabriek in Oekraïne, het in Delaware geregistreerde ‘Terminal Autonomy’. In het artikel wordt terloops uitgelegd dat de fabriek ‘deep strike’-precisiedrones produceerde die in hun laatste kamikaze-aanvalsfase gebruikmaken van AI-besturing, zodat ze ongevoelig zijn voor Russische elektronische oorlogsvoering.

Uit dit artikel haal ik twee belangrijke stukjes informatie. Ten eerste dat al die triomfantelijke nieuwsberichten in de mainstreammedia over de briljante Oekraïense drone-ingenieurs die het Russische leger te slim af zijn, volkomen misleidend zijn. Zoals ik al eerder heb gezegd, zit de Verenigde Staten tot over hun oren betrokken bij het leveren en uitvoeren van de Oekraïense drone-oorlogvoering, en niet alleen door het verstrekken van satellietverkenningsgegevens. De VS werkt ook samen met Europese NAVO-leden, die cruciale onderdelen voor de drone-productie aan de Oekraïners leveren, zo niet volledig geassembleerde drones. Ten tweede dat Russische raketten volledig in staat zijn om de Oekraïense wapenfabrieken te vernietigen (het woord van The Guardian) met behulp van conventionele raketten en drones. Kortom, Rusland hoeft geen tactische kernwapens in te zetten om Oekraïne te verslaan.

Dit alles brengt ons terug bij de oorspronkelijke vraag waarom het Kremlin er zo lang over deed om over te schakelen van een uitputtingsstrategie naar een knock-out-strategie. Ik begin nu tot het inzicht te komen dat het antwoord niet ligt in de persoonlijkheid van de president, maar in de politieke krachten die zijn beslissingen over het voeren van de oorlog beperken en misschien zelfs beheersen. Ik bedoel hiermee de oligarchen die Vladimir Poetin al vanaf de dag dat hij meer dan 25 jaar geleden door Boris Jeltsin tot president werd benoemd, beperkingen hebben opgelegd. Deze oorlog heeft hen rechtstreeks verrijkt, in zoverre dat de meest prominente onder hen eigenaar zijn van de delfstofwinningsbedrijven die de grondstoffen leveren aan het staatsmilitair-industriële complex. Zij zijn er ook indirect door verrijkt doordat de overgang van een civiele naar een oorlogseconomie gepaard is gegaan met een gedifferentieerde rente op leningen voor werkkapitaal tussen de bevoorrechte enkeling (oligarchen die eigenaar zijn van de zware industrie) en de gediscrimineerde meerderheid (kleine en middelgrote bedrijven in de sectoren consumptiegoederen en dienstverlening). Voor de oligarchische klasse kan het verlies van hun jachten en herenhuizen in het Verenigd Koninkrijk worden beschouwd als een tijdelijke hinder in vergelijking met hun verrijking thuis in Rusland. Ook de staatsveiligheidsdiensten hebben geprofiteerd van de strategie van de ‘eeuwige oorlogen’; zij hebben de oorlogssituatie aangegrepen om hun controle over de bevolking te versterken.

Het heeft zo lang geduurd en het verlies aan afschrikking – dat wil zeggen het verlies van de Russische soevereiniteit – is zo ver gevorderd, dat de oligarchen nu van de voederbak worden verdrongen en het Kremlin inziet dat het zijn voortbestaan alleen kan verzekeren door de oorlogskoers te wijzigen.

Vind je het belangrijk dat er nog onafhankelijke berichtgeving bestaat die niet wordt gestuurd door grote belangen? Met jouw steun kunnen we blijven schrijven en onderzoeken. Klik hieronder en draag bij aan het voortbestaan van Frontnieuws.

Copyright © 2026 vertaling door Frontnieuws. Toestemming tot gehele of gedeeltelijke herdruk wordt graag verleend, mits volledige creditering en een directe link worden gegeven.

“Er zal niet veel overblijven van de Europese economie” – Drs. Gilbert Doctorow

Volg Frontnieuws op 𝕏 Volg Frontnieuws op Telegram

Lees meer over: