Iran-oorlog: de laatste nagel aan de doodskist van het Amerikaanse imperium

Er is een bepaald soort waanzin die imperiums in hun nadagen teistert – een dwangmatige behoefte om dezelfde catastrofale fouten te herhalen, elke keer luider en duurder, alsof het volume uiteindelijk de overwinning zal brengen.

Vietnam. Irak. Afghanistan. Libië. Joegoslavië. Oekraïne. Syrië. Elk een vuurzee van levens, schatten en geloofwaardigheid. Elk gevolgd door plechtige beloften dat het nooit meer zou gebeuren. En toch zijn we hier weer, schrijft Prime News Digest.

Iran.

Geen mislukte staat. Geen uitgehold regime dat in stand wordt gehouden door Amerikaans geld. Geen natie die is verwoest door decennia van sancties en interne verrotting. Iran is een vierduizend jaar oude beschaving, een theocratische militaire staat die de afgelopen twintig jaar precies één ding heeft gedaan met een koele, methodische, religieuze overtuiging: zich voorbereiden om je te vernietigen.

En Washington – dronken van zijn eigen mythologie, bedwelmd door de geest van een unipolaire wereld die twintig jaar geleden verdween – liep rechtstreeks in de val.

Twintig jaar heilige voorbereiding

Terwijl Amerikaanse denktanks PowerPoint-fantasieën produceerden over “chirurgische aanvallen” en “beslissende machtsprojectie”, bouwde Iran stilletjes, geduldig en toegewijd aan de infrastructuur voor je nederlaag.

Voor Teheran was dit nooit louter geopolitiek. Het was eschatologie. De Schrift werd strategie. De vernietiging van de Grote Satan was geen campagneslogan – het was een verbond met God, geschreven in het merg van de identiteit van de Islamitische Republiek.

Ze keken naar je in Irak. Ze keken twintig jaar lang toe hoe je bloedde in Afghanistan en met lege handen wegkroop. Ze keken toe hoe je proxy-troepen in Syrië instortten. Ze hielden oefeningen. Ze bouwden tunnels. Ze verspreidden zich. Ze werden harder. Ze rekruteerden, trainden en integreerden proxy-netwerken van Beiroet tot Bagdad tot Sana’a, zodat wanneer het moment daar was, het slagveld niet in Iran zou zijn – het zou overal tegelijk zijn.

Elke. Enkele. Aanval. die je hebt uitgevoerd, was voor hen een repetitie. Geen nederlaag. Een repetitie.

En nu is het doek opgegaan voor de echte voorstelling.

De wiskunde van vernietiging

Hier is de wrede wiskunde die geen enkele briefing van het Pentagon je op prime time televisie zal laten zien:

Een drone van 2000 dollar. Tegen een interceptieraket van 3 miljoen dollar. Reken dat duizend keer uit. Reken het tienduizend keer uit. Vertel me nu welke economie het eerst failliet gaat.

De hele doctrine van Amerikaanse militaire suprematie berust op een fundamentele aanname: dat technologische superioriteit zich vertaalt in dominantie op het slagveld. Die aanname was logisch in 1991, toen je Saddams dienstplichtige leger in 100 uur vernietigde.

Het was logisch tegen vijanden die niet asymmetrisch konden denken. Maar Iran bestudeert asymmetrie al twee decennia lang als een proefschrift. Ze hoeven niet op te kunnen tegen je F-35’s. Ze hoeven je F-35’s irrelevant te maken. En dat hebben ze gedaan.

Zwermen goedkope drones tegen miljarden dollars kostende marineschepen. Ballistische raketten tegen bases die tientallen jaren hebben gekost om te bouwen.

Precisieaanvallen op kritieke infrastructuur die geen enkel raketafweersysteem, hoe geavanceerd ook, altijd volledig kan onderscheppen. De aura van Amerikaanse onoverwinnelijkheid – dat onschatbare psychologische voordeel dat vijanden deed terugdeinzen nog voordat er een schot was gelost – wordt methodisch doorprikt, met elke gênante krantenkop.

Je kunt geen uitputtingsoorlog voeren tegen een land dat een uitputtingsoorlog wil. Je vecht op hun voorwaarden, volgens hun tijdschema, binnen hun theologie.

De Golf: je blootgestelde halsslagader

Nu komen we bij het stukje van de puzzel dat de architecten van deze ramp in Washington niet begrepen of te arrogant waren om te respecteren.

De Golfstaten – Saoedi-Arabië, de VAE, Qatar, Koeweit – zijn niet alleen Amerikaanse bondgenoten. Ze zijn het bloedsomloopstelsel van de Amerikaanse economische orde. De petrodollar-regeling, gesmeed in het Nixon-tijdperk, is de onzichtbare steiger waarop de hele architectuur van de Amerikaanse financiële macht al vijftig jaar rust.

De Golfstaten verkopen olie in dollars. Ze recyclen die dollars terug in Amerikaanse staatsobligaties, in Wall Street, in Silicon Valley, in de uitdijende fantasie van de AI-investeringszeepbel. Elke wolkenkrabber in Riyad is in zekere zin een Amerikaans financieel instrument.

Iran weet dit. Iran heeft dit altijd geweten.

Dat is precies waarom de doelwitten niet alleen militair zijn. De waterontziltingsinstallaties die miljoenen burgers in de Golf in leven houden. De energie-exportterminals die de levensader van de wereldeconomie vormen. De raffinaderijen. De havens. De onzichtbare draden die de buitengewone rijkdom van de Golf verbinden met de Amerikaanse financiële suprematie.

Als je die doorsnijdt, win je niet alleen een regionale oorlog, maar laat je ook een bom ontploffen onder het fundament van de wereldwijde hegemonie van de dollar.

Geen olie-export uit de Golf. Geen recycling van petrodollars. Geen goedkoop kapitaal dat de Amerikaanse markten overspoelt. Geen buffer voor de duizelingwekkende staatsschuld van Washington. Het hele magnifieke Ponzi-plan – en laten we eerlijk zijn en het bij zijn naam noemen – begint uiteen te vallen.

De AI-zeepbel botst met de realiteit

Kijk eens naar het surrealistische schouwspel van dit moment: terwijl Silicon Valley opgewonden belooft dat kunstmatige algemene intelligentie de menselijke beschaving zal transformeren, terwijl bedrijven die geld verbranden in een tempo dat de dotcoms van 1999 zou doen blozen, worden gewaardeerd op triljoenen dollars, is de fysieke infrastructuur die deze fantasie ondersteunt een energiesysteem van de Golfstaten dat nu rechtstreeks in het vizier van Iraanse raketten ligt.

De datacenters hebben stroom nodig. De stroom heeft goedkope energie nodig. De goedkope energie heeft stabiele export uit de Golf nodig. De stabiele export uit de Golf heeft een veiligheidsarchitectuur nodig die de Verenigde Staten zichtbaar en op vernederende wijze niet kunnen bieden.

Wat gebeurt er met de AI-zeepbel – met de buitengewone waardering van Nvidia, met de cascade van weddenschappen op een rekenintensieve toekomst – wanneer de energie-economie die dit mogelijk maakt van de ene op de andere dag instort?

Wanneer de Golfstaten niet langer de oliestromen kunnen garanderen die de wereldeconomie gesmeerd houden?

Je komt er al snel achter dat een taalmodel, hoe briljant ook, een ballistische raket niet kan tegenhouden. Je komt erachter dat virtuele rijkdom sneller verdampt dan dat het is opgebouwd.

Je komt erachter dat de reële economie – die bestaat uit staal, olie, water en lichamen – altijd krachtiger is geweest dan de financiële bovenbouw die erboven is opgetrokken.

De ineenstorting van de aura

Rijken vallen niet in één dramatisch moment. Ze vallen door een reeks kleine vernederingen die zich opstapelen totdat het ondenkbare onmiskenbaar wordt.

Het Britse Rijk eindigde niet bij Gallipoli, hoewel Gallipoli het leegbloedde. Het eindigde niet bij de Somme. Het eindigde geleidelijk, toen de kloof tussen de imperiale mythologie en de imperiale realiteit te groot, te zichtbaar en te gênant werd om zelfs door de meest trouwe gelovigen te overbruggen.

Amerika maakt zijn eigen versie van die afrekening door.

Elke Amerikaanse basis die een aanval incasseert. Elk vliegdekschip dat buiten het bereik van raketten wordt herpositioneerd omdat de dreigingsanalyse is veranderd. Elke nieuwscyclus waarin het duurste leger in de geschiedenis van de mensheid gedwongen wordt uit te leggen waarom een drone van 2000 dollar een verdedigingsperimeter van 2 miljard dollar heeft doorbroken.

Elke geallieerde regering die stilletjes begint te heroverwegen of de veiligheidsgaranties van Washington het papier waard zijn waarop ze zijn gedrukt.

Zo sterft de aura. Niet met een knal. Met duizend gênante knallen die het Pentagon “incidenten” noemt en de rest van de wereld bewijzen.

De multipolaire dageraad

Dit is het stukje van het plaatje dat Amerikaanse strategen om 3 uur ‘s nachts wakker houdt: ze vechten niet tegen Iran. Ze vechten tegen de toekomst.

De wereld die Amerika domineerde – de unipolaire fantasie van het post-Koude Oorlogstijdperk, het triomfalisme van het ‘einde van de geschiedenis’ dat verouderde als warme melk – is verdwenen.

China is opgestaan. Rusland, hoe gehavend ook in Oekraïne, heeft aangetoond dat de economische druk van het Westen zijn grenzen heeft. Het Zuiden heeft gezien hoe de morele geloofwaardigheid van Amerika in twee decennia van martelmemo’s, drone-moordprogramma’s en steun aan autoritaire klanten is afgebrokkeld. De BRICS-economieën vertegenwoordigen een groeiend aandeel van het mondiale bbp en een groeiende behoefte aan alternatieven voor de dominantie van de dollar.

Het verzet van Iran is niet alleen Iraans. Het is een demonstratie voor een toekijkende wereld dat de Amerikaanse militaire macht in toom kan worden gehouden. Dat de nieuwe kleren van de keizer in feite helemaal geen kleren zijn. Elke dag dat de Islamitische Republiek standhoudt, incasseert en terugslaat, is een dag waarop potentiële Amerikaanse tegenstanders wereldwijd hun risicobeoordelingen herzien.

Taiwan kijkt toe. Noord-Korea kijkt toe. Elk land dat ooit heeft geleden onder Amerikaanse sancties, Amerikaanse dwang en Amerikaans exceptionalisme kijkt toe. En leert.

De definitieve aanklacht

Laat de geschiedenis dit met de duidelijkheid vastleggen die het verdient:

De Verenigde Staten hebben hiervoor gekozen. Met het volledige gewicht van het institutionele geheugen – met de lessen van Vietnam, Irak en Afghanistan, geschreven in het bloed van honderdduizenden mensen – kozen de architecten van het Amerikaanse buitenlandse beleid ervoor om opnieuw diplomatieke verbeeldingskracht te vervangen door militair geweld.

Ze kozen er opnieuw voor om een complex beschavingsconflict te behandelen als een doelwitpakket. Ze overtuigden zichzelf er opnieuw van dat voldoende vuurkracht kon oplossen wat decennia van strategische incompetentie hadden veroorzaakt.

Ze hadden het mis. Ze hadden het catastrofaal en onomkeerbaar mis.

En de prijs voor die misvatting zal niet worden betaald door de denktankstrijders die deze ramp hebben ontworpen, niet door de politici die er juichend op reageerden, niet door de televisieanalisten die het als rechtvaardig en noodzakelijk hebben verkocht.

De prijs zal worden betaald in de langzame, slopende ineenstorting van de economische orde die het gewone Amerikaanse leven mogelijk maakte. In de erosie van een mondiale positie die decennia heeft gekost om op te bouwen en die nu in realtime wordt verspild. In het stille, verwoestende besef – dat te laat komt, zoals dat altijd het geval is met beseffen over imperiums – dat het verhaal dat je jezelf vertelde over wie je was, nooit helemaal waar was.

De oorlog met Iran is niet de oorzaak van de Amerikaanse neergang. Het is de bevestiging ervan. De versnelling ervan. De duidelijkste, meest vernietigende uitdrukking ervan.

Rijken komen ten einde. Dit rijk loopt ten einde. En het tragische is niet dat het zo moest zijn – alle rijken komen ten einde. Het tragische is dat het niet op deze manier hoefde te eindigen: niet met waardigheid, niet met wijsheid, niet met de gratie van een grootmacht die zijn grenzen erkende en partnerschap verkoos boven overheersing.

Maar met nog een oorlog. Nog een catastrofe. Nog een generatie van gevolgen waarvoor de architecten nooit ter verantwoording zullen worden geroepen.

De doodskist is al lang geleden gebouwd. Iran heeft er alleen de laatste nagel in geslagen.

De wereld gaat verder. De enige vraag is of Washington dat zal erkennen voordat de schade onherstelbaar wordt – of dat, net als bij alle rijken voorheen, die erkenning precies één catastrofe te laat zal komen.

Vind je het belangrijk dat er nog onafhankelijke berichtgeving bestaat die niet wordt gestuurd door grote belangen? Met jouw steun kunnen we blijven schrijven en onderzoeken. Klik hieronder en draag bij aan het voortbestaan van Frontnieuws.

Copyright © 2026 vertaling door Frontnieuws. Toestemming tot gehele of gedeeltelijke herdruk wordt graag verleend, mits volledige creditering en een directe link worden gegeven.

Pepe Escobar: Iran heeft de VS een ontruimingsbevel opgelegd

Volg Frontnieuws op 𝕏 Volg Frontnieuws op Telegram

Lees meer over: