De crisis in de Straat van Hormuz werkt zich vanuit de olietankers door tot in de schappen van de supermarkten. Miljoenen tonnen kunstmest konden sinds het begin van de oorlog niet worden geëxporteerd, terwijl nieuwe aanvallen in de Zwarte Zee tegelijkertijd de graantransporten vanuit Oekraïne in gevaar brengen. Tarwe is inmiddels duurder dan in de afgelopen drie jaar, en de echte prijsstijgingen van brood, vlees en zuivelproducten zouden nog wel eens moeten komen.
Centraal in de huidige crisis staat ureum, de wereldwijd belangrijkste stikstofmeststof. De Golfstaten leveren meer dan een derde van de wereldwijde export, maar sinds eind februari is volgens berekeningen van het International Food Policy Research Institute ongeveer 3,9 miljoen ton aan export geblokkeerd of opgeschort. Dat komt overeen met ongeveer 30 procent van de jaarlijkse meststofexport van de regio. Hoewel na een tussentijdse overeenkomst in juni de eerste vrachtschepen de zeestraat weer konden passeren, is er nog steeds geen sprake van normaal goederenverkeer. Honderden schepen zitten vast, er worden nauwelijks nieuwe leveringscontracten gesloten en het gevaar van een nieuwe volledige blokkade is nog niet geweken, schrijft Heinz Steiner.
De gevolgen waren al merkbaar op de groothandelsmarkten. Een ton ureum kostte vóór de oorlog ongeveer 400 dollar; in april was dat tijdelijk meer dan 850 dollar. Tot juni daalde de prijs weliswaar weer tot ongeveer 453 dollar, maar deze rust is gebaseerd op de hoop dat de transportroutes geleidelijk weer worden vrijgegeven. Tegelijkertijd draaien veel meststoffenfabrieken aan de Perzische Golf nog maar op verminderde capaciteit, omdat de goederen zich in de magazijnen opstapelen. Ureum kan weliswaar meerdere maanden worden bewaard, maar hitte en vocht kunnen de kwaliteit aantasten. Hoe langer het transport stil ligt, hoe eerder fabrieken hun productie verder moeten terugschroeven.
De meststofprijs treft de landbouw niet onmiddellijk, maar wel met vertraging en met een groot bereik. Stikstofmeststoffen worden voornamelijk met behulp van aardgas geproduceerd – ook iets wat de fanatieke voorstanders van ‘netto nul’ graag negeren. Duurder gas buiten het Midden-Oosten maakt de productie daardoor direct duurder. Boeren reageren vaak op hoge prijzen door minder te bemesten of hun teeltoppervlakte te verkleinen. Dat leidt bij de volgende oogst tot lagere opbrengsten. Vooral rijst, maïs en tarwe lopen gevaar – de basisvoedingsmiddelen waarvan miljarden mensen afhankelijk zijn. De Voedsel- en Landbouworganisatie van de VN FAO schat dat de verstoringen de handel in meststoffen maandelijks met 1,5 tot drie miljoen ton hebben vertraagd en dat alleen al bij rijstvelden van minstens 40 miljoen hectare opbrengstverliezen van tien tot twintig procent dreigen.
Tegelijkertijd komt ook het graanaanbod zelf onder druk te staan. Tarwefutures stegen tot meer dan zeven dollar per scheffel en bereikten daarmee het hoogste niveau in drie jaar. Oogstverliezen als gevolg van hitte en droogte dragen hieraan bij, maar ook de hernieuwde escalatie in de Zwarte Zee heeft een negatief effect. Russische aanvallen op Odessa en Oekraïense exportfaciliteiten brengen een van de belangrijkste graanroutes ter wereld in gevaar. Bij een aanval op het met maïs geladen vrachtschip “Golden Leo” voor de kust van Odessa kwamen tien mensen om het leven. Volgens gegevens uit Oekraïne is al ongeveer een derde van de exportcapaciteit aan de Zwarte Zee uitgevallen.
Daardoor komen drie prijsopdrijvende factoren tegelijkertijd samen: dure energie, schaarse meststoffen en onzekere graantransporten. Hogere diesel- en vrachtkosten maken in eerste instantie het gebruik van tractoren, koelhuizen en vrachtwagens duurder. Vervolgens stijgen de kosten voor veevoer, waardoor vlees, eieren en zuivelproducten in prijs stijgen. De supermarkten krijgen deze kosten niet in één dag te verwerken. Ze werken zich maandenlang door de hele productieketen heen, totdat fabrikanten en handelaren ze niet langer kunnen opvangen. Wat er vandaag op de grondstoffenbeurzen gebeurt, komt daarom vaak pas weken of maanden later op de kassabon terecht.
Het nieuwe Wereldvoedselrapport van de Verenigde Naties laat zien hoe kwetsbaar het systeem al was vóór deze zware beproeving. Een gezond dieet kostte in 2025 wereldwijd gemiddeld 4,28 koopkrachtgecorrigeerde dollar per persoon per dag – bijna een kwart meer dan in 2021. Ongeveer 2,69 miljard mensen kunnen zich zo’n dieet niet veroorloven. Als de door oorlog, energie en meststoffen veroorzaakte prijsstijgingen aanhouden, zouden er in 2030 nog eens negen tot 18 miljoen mensen honger kunnen lijden.
De Straat van Hormuz is daarmee allang niet meer alleen een probleem voor olie-importeurs en rederijen. Vóór de oorlog werd namelijk tot wel 30 procent van de internationaal verhandelde meststoffen via deze zeestraat vervoerd. Als dit knelpunt wordt geblokkeerd, komen boeren op meerdere continenten ook op dit vlak onder druk te staan, hoewel hun velden duizenden kilometers van de Perzische Golf verwijderd liggen. Washington, Jeruzalem en Teheran voeren hun machtsstrijd met raketten, sancties en geblokkeerde zeeroutes. Maar de prijs wordt ook betaald aan de kassa van de supermarkt – en in de arme landen van de wereld niet zelden met honger.
Vind je het belangrijk dat er nog onafhankelijke berichtgeving bestaat die niet wordt gestuurd door grote belangen? Met jouw steun kunnen we blijven schrijven en onderzoeken. Klik hieronder en draag bij aan het voortbestaan van Frontnieuws.
Copyright © 2026 vertaling door Frontnieuws. Toestemming tot gehele of gedeeltelijke herdruk wordt graag verleend, mits volledige creditering en een directe link worden gegeven.
Volg Frontnieuws op 𝕏 Volg Frontnieuws op Telegram
Het gaat ze voor de wind, geheel volgend plan. straks voedselbonnen en dergelijke via het CBDC. Met miljarden mensen kijken we toe hoe de great reset het hele leven op aarde bedreigd 🤮
En deze chaos is en was toch gewild door het zxx tuig. Op naar een kleinere wereldbevolking, die Max 500.00.000 mag bedragen in hun schofterige ogen. Dat aantal stond gebeiteld in de Georgia Guide Stones.
Iedere oorlog is een bankiersoorlog en wie zijn DE bankiers wereldwijd? U mag drie keer raden. Zolang dat schorem wereldwijd aan de touwtjes trekt zal er niks veranderen. Kijk alleen maar naar het voorbeeld zoals de moordenaar Netanjahu tekeergaat tegen de Palestijnen en co.