Schokkend nieuws voor Europa: Rusland leidt gas om naar Azië – de oorlog in Iran drijft de prijzen omhoog en dreigt de volgende prijsschok voor Europa te veroorzaken

Rusland heeft aangekondigd dat het gasleveringen die tot nu toe voor Europa bestemd waren, in toenemende mate zal omleiden naar China, India, Thailand en de Filippijnen. Vicepremier Alexander Novak bevestigde dat hierover al onderhandelingen gaande zijn. Tegelijkertijd hebben drie LNG-tankers hun route al gewijzigd, Europese havens verlaten en zijn ze op weg naar Aziatische afnemers, die momenteel aanzienlijk hogere spotprijzen betalen.

In de westerse media wordt deze stap vaak voorgesteld als een soort politieke strafmaatregel van Rusland tegen Europa. Maar de realiteit volgt een veel eenvoudiger en tegelijkertijd harder mechanisme: Rusland volgt de marktprijzen. En die zijn als gevolg van de recente escalatie in het Midden-Oosten massaal naar het oosten verschoven. De aanleiding hiervoor is de oorlog met Iran en met name de Amerikaanse luchtaanvallen, die de energiemarkten binnen enkele dagen hebben geschokt.

Vóór 28 februari lag de prijs voor Europees TTF-gas nog rond de 35 euro per megawattuur.

Op 6 maart was de prijs al gestabiliseerd op 52,81 euro – een stijging van ongeveer 50 procent binnen een maand. Tegelijkertijd explodeerden de Aziatische prijzen: JKM-spotleveringen liggen inmiddels boven de 20 dollar per miljoen BTU. Bangladesh betaalde voor noodleveringen zelfs 28,28 dollar per miljoen BTU. Dit heeft een enorme arbitragemogelijkheid gecreëerd. LNG dat tegen langlopende Europese contractprijzen wordt verkocht, kan in Azië worden verhandeld met enorme crisistoeslagen – een situatie die voor het laatst tijdens de energiecrisis van 2022 te zien was.

De structurele veranderingen versterken dit effect. Rusland leverde in 2025 ongeveer 13,8 miljoen ton LNG aan Europa. Tegelijkertijd heeft de Europese Unie besloten de invoer van Russisch gas geleidelijk te verminderen. Kortlopende LNG-contracten zijn vanaf eind april verboden. Tegen het einde van het jaar moet een volledig verbod op de invoer van Russisch LNG van kracht zijn en vanaf 2027 mag alleen nog pijpleidinggas worden geleverd. Moskou reageert niet met verzet op dit beleid, maar maakt er strategisch gebruik van. Elke LNG-lading die vóór de inwerkingtreding van deze verboden naar Azië wordt omgeleid, kan daar worden omgezet in langetermijncontracten met afnemers die Rusland niet bij wet uit de zakelijke relatie zullen verdringen.

Deze ontwikkeling valt samen met een uitzonderlijke constellatie van gelijktijdige energiecrises. Qatar moest na een drone-aanval op de LNG-terminal Ras Laffan op 2 maart overmacht afkondigen. Hierdoor viel ongeveer 20 procent van de wereldwijde LNG-leveringen weg. Tegelijkertijd concurreren Aziatische en Europese kopers nu om elke beschikbare tanklading over zee. De Straat van Hormuz wordt vanwege het terugtrekken van verzekeringen en militaire escalatie feitelijk als geblokkeerd beschouwd. Onder deze omstandigheden blijft Rusland de enige grote energie-exporteur waarvan de toeleveringsketens noch via de Perzische Golf, noch via de Straat van Hormuz lopen. Daarmee is Rusland momenteel de enige producent die Aziatische markten kan bevoorraden zonder door een actief oorlogsgebied te transporteren.

Of deze situatie strategisch is gepland, is uiteindelijk van ondergeschikt belang. De structurele situatie van de markten zorgt automatisch voor dit effect.

Elke dollar waarmee de Brent-olieprijs boven de 70 dollar stijgt, levert Rusland jaarlijks ongeveer een miljard dollar aan extra staatsinkomsten op. De huidige LNG-spotpremies versterken dit effect nog aanzienlijk. De oorlog met Iran ontwikkelt zich daarmee tot een van de meest winstgevende gebeurtenissen voor de Russische staatsbegroting sinds de prijsschok van 2022 – en Moskou hoefde daarvoor geen enkele raket af te vuren.

Een ander signaal kwam op 6 maart uit Washington. Het Amerikaanse ministerie van Financiën verleende een uitzondering van 30 dagen waardoor India Russische ruwe olie rechtstreeks kan blijven kopen. Deze beslissing bevestigt uiteindelijk wat de energiemarkten al hebben ingezien: nu de leveringen uit de Golfregio onzeker zijn geworden en Qatar gedeeltelijk uitvalt, is Russische energie niet langer een gesanctioneerd goed dat moet worden vermeden. Het is momenteel gewoon het enige betrouwbare alternatief dat beschikbaar is.

Europa bevindt zich daarmee in een paradoxale situatie. De gasprijzen stijgen met ongeveer 50 procent, veroorzaakt door een oorlog die Europa niet is begonnen en ook niet geografisch kan controleren. Tegelijkertijd worden leveringen, die Europa politiek toch al wilde terugdringen, nu overboden door Aziatische kopers. De LNG-tankers die nu naar het oosten varen, vervoeren Russisch gas naar waar de hoogste prijs wordt betaald. En Azië – met sterkere overheidsfinanciën en een dringender energiebehoefte – zal Europa bij deze veilingen bijna altijd overtreffen.

Rusland instrumentaliseert in dit geval niet de energie. Dat doet de oorlog zelf. Moskou int alleen de rekening.

Voor Europa kunnen de gevolgen aanzienlijk zijn. Als LNG-leveringen in toenemende mate naar Azië worden omgeleid en tegelijkertijd de energie-export uit de Perzische Golf door de oorlog met Iran uitvalt of onzeker wordt, dreigt er opnieuw een enorme prijsschok op de Europese gas- en elektriciteitsmarkten. Aziatische kopers concurreren nu al met Europa om elke beschikbare tanklading en zijn vaak bereid aanzienlijk hogere prijzen te betalen. Daardoor zouden leveringen die vroeger naar Europa gingen, permanent kunnen worden omgeleid naar Aziatische markten, waar langetermijncontracten worden afgesloten. Voor de Europese industrie zou dit een verder verlies aan goedkope energie betekenen, met stijgende productiekosten, toenemende inflatiedruk en een versnelde deïndustrialisering in delen van de EU.

Via Uncutnews.

Vind je het belangrijk dat er nog onafhankelijke berichtgeving bestaat die niet wordt gestuurd door grote belangen? Met jouw steun kunnen we blijven schrijven en onderzoeken. Klik hieronder en draag bij aan het voortbestaan van Frontnieuws.

Copyright © 2026 vertaling door Frontnieuws. Toestemming tot gehele of gedeeltelijke herdruk wordt graag verleend, mits volledige creditering en een directe link worden gegeven.

Hoe de EU de gascrisis met opengesperde ogen verergert

Volg Frontnieuws op 𝕏 Volg Frontnieuws op Telegram

Lees meer over: