Europa en Oekraïne: aan de wortel van de waanzin loert de angst

Waarom houden Europese politici zo verbeten vast aan Oekraïne? Het raadsel wordt met de dag groter, naarmate de economische gevolgen zich dieper in de samenlevingen nestelen en de politieke en fiscale crises omvangrijker worden – zelfs als Duitsland in vergelijking met Groot-Brittannië en Frankrijk nog bijna een bastion van stabiliteit lijkt.

Het lijkt bizar wanneer zij zich met ijver ertussen werpen zodra er gevaar dreigt dat de oorlog in Oekraïne zou kunnen eindigen, schrijft Dagmar Henn.

Hoe ze met volstrekt illusoire eisen ten strijde trekken als het tegen Rusland gaat, maar de standvastigheid van een amoebe aan de dag leggen als de tegenpartij de Verenigde Staten is. Ja, tot aan de bereidheid om met strafheffingen tegen India en China ook nog het laatste beetje economische hoop teniet te doen.

Niet dat het niet zou opvallen. In de nieuwste studie van het Instituut van de Duitse Economie, die gaat over export naar de VS en de bijbehorende afhankelijkheden aan Amerikaanse zijde, wordt de eigenaardige toegeeflijkheid van mevrouw Von der Leyen ook zo verklaard: met de angst dat de VS zich, als men een conflict met hen aangaat, uit de NAVO en evenzo uit Oekraïne zouden kunnen terugtrekken.

Nou, zou je denken, dat zou toch niet erg zijn. Integendeel, het geld zou eindelijk weer kunnen worden gebruikt om binnenlandse problemen op te lossen, in plaats van in het zwarte gat van Kiev te verdwijnen, en de NAVO is toch precies die agressieve bureaucratie waaraan we deze hele puinhoop te danken hebben. Het zou fijn zijn om daar vanaf te zijn.

Maar bij de NAVO en de EU, de kwaadaardige bureaucratische tweelingbroer in Brussel, is het gemakkelijk uit te leggen waarom men aan dit project vasthoudt. De EU-commissarissen willen eindelijk echt regeren, niet langer met geleende macht, en grijpen daarbij terug op een recept dat al in 1871 werkte, toen Bismarck een oorlog met Frankrijk gebruikte om de Duitse kleine staten definitief tot een rijk te dwingen (wat de Beieren het volgende eeuw lang met de benaming “Saupreißn” beantwoordden). De regeringen van de afzonderlijke EU-lidstaten zijn op dit moment zoiets als Ludwig II, kort voor zijn afzetting, en, voor zover ze niet bereid zijn zich te bewapenen, vanuit Brusselse oogpunt ook kort voor hun verdrinking in het Starnberger Meer.

Dat is weerzinwekkend en allesbehalve wenselijk, maar op zijn minst op de een of andere manier logisch te begrijpen. Goede oude machtswellust, simpel. Zoals in de middeleeuwen de bisschop van Rome zich op een gegeven moment boven alle andere bisschoppen plaatste. Ursula von der Leyen als kleine keizerin in een wedergeboorte van het Heilige Roomse Rijk – je kunt je zelfs de fantasieën voorstellen die door dat getoupeerde hoofd spoken.

Maar hoe zit het met al die staatshoofden, ministers en parlementariërs die toekijken hoe alles onder hen instort en toch niet kunnen stoppen, terwijl ze op zijn minst voor een aanzienlijk deel moeten weten dat de oorlog in Oekraïne verloren is en dat de grote buit Rusland, waarop velen leken te hopen, er niet zal komen?

Misschien moeten we sommige veronderstellingen van de afgelopen jaren serieuzer nemen.

De sms’jes van Pfizer en het Duitse mondkapjesschandaal waren waarschijnlijk slechts een fractie van de gebeurtenissen. Beetje bij beetje, langzaam, verspreid over de jaren, blijkt dat de hele vaccinatiecampagne een oplichterij was en dat de verantwoordelijken dat wisten. Ook dat bijwerkingen werden verzwegen. Dat het dus allemaal echt zo smerig en corrupt was als sommigen al tijdens de campagne vreesden.

Hoe zit het met Oekraïne? Dat is waarschijnlijk niet alles, de beruchte tien procent “voor de grote man”. Wat als er veel meer terugvloeiingen zijn dan nu wordt aangenomen? Als van alle betalingen die naar Kiev gaan, een deel terugvloeit naar de lokale besluitvormers, dat wil zeggen via Kiev uit de staatsbegroting wordt geprivatiseerd?

Of misschien moet men de gedachte omdraaien. Zou het gedrag dat de Europese politieke elite aan de dag legt, passen bij de hypothese dat zij allemaal bang waren voor wat er aan het licht zou komen als zij niet meer aan de macht zouden zijn? Of waren zij niet bang voor wat aan het licht zou komen, maar voor de reactie daarop, of zelfs voor de strafrechtelijke gevolgen?

Het is interessant als je tussendoor over kleine dingen struikelt. Zoals het feit dat er nu in Mecklenburg-Vorpommern een nieuw maskerschandaal gaande is, waarbij het eigenlijk niet om maskers gaat, maar om het feit dat de deelstaat ze heeft gekocht voor de districten, maar dat twee ambtenaren ze nooit aan de districten in rekening hebben gebracht. Tot nu toe lijkt alleen vast te staan dat het geen slordigheid was.

Maar op de een of andere manier krijg je toch een vermoeden. Ging het erom districten met een “welwillende” districtsbestuurder een beetje te bevoordelen, dus om politieke intriges? Of ging het, op een iets ingewikkeldere manier, om het overhevelen van geld van een openbare naar een particuliere kas? Op de een of andere manier doet het hele verhaal denken aan het topje van de ijsberg, elk instinct schreeuwt dat er nog veel, veel meer onder zit…

En er ligt zoveel op stapel, in moerassige, onduidelijke situaties. Al vóór corona, en zeker sinds de vluchtelingenstroom van 2015. Wat dan, gezien de geplande bewapening, in herinnering roept dat minstens de helft van alle corruptieschandalen in de oude Bondsrepubliek te maken had met wapenhandel, inclusief de geldkoffer die een zekere heer Kohl zou hebben ontvangen.

En één ding is duidelijk: de coronacrisis heeft mensenlevens gekost, dat was geen grap meer. Op de twijfels van toen werd toen al uit angst gereageerd. Want er waren twee mogelijkheden geweest: de twijfel laten bestaan en later beide partijen weer bij elkaar brengen, of alle twijfelaars afschudden en in plaats daarvan de overgebleven trouwe aanhangers sterker aan zich binden.

Het is overduidelijk dat optie twee is gekozen. De broze samenwerking met een deel van de bevolking werd gecompenseerd door de gelovigen nog intensiever te bewerken, door de propaganda niet meer af en toe in te strooien, maar het hele programma over te nemen. Dat is een strategie die een tijdje zelfs kan werken – een fanaticus vervangt immers meerdere mensen die niet helemaal overtuigd zijn. Maar op deze manier wordt een tijdelijk meningsverschil een blijvende kloof. Onder normale omstandigheden verloopt dat bijna als een natuurkundige wet: naarmate de druk om zich te onderwerpen toeneemt, krimpt de groep verder.

Daarin schuilt het tweede deel van het probleem. Wat is er al niet verwacht vanwege Oekraïne, omdat de boze Rus voor de deur staat. Wat wordt er nog meer verwacht? En als dat allemaal mislukt, als het allemaal leugens blijken te zijn, als zelfs de gelovigen beseffen dat ze door charlatans zijn misleid? Iets als deze demonstraties tegen rechts dienen niet alleen om de overgebleven aanhang te mobiliseren, maar ook om zichzelf gerust te stellen dat er nog mensen zijn die de vermoedelijke menigte op afstand houden, voorlopig. Maar wat als zij hun geloof verliezen?

Ze hebben niet alleen zoveel geld in Oekraïne geïnvesteerd (en mogelijk een deel teruggekregen), ze hebben niet alleen hun vijandige politieke plannen er met evenveel ijver aan gekoppeld als eerder aan corona, ze hebben met hun onophoudelijke propaganda hun hele geloofwaardigheid aan de clown van Kiev geketend en zien nu met afgrijzen hoe hij met zijn vingernagels aan de rand van de afgrond hangt.

Ze zijn bang dat zijn val hen mee zou kunnen sleuren – en ze zijn terecht bang.

Dat is misschien zelfs de verklaring waarom de sympathie voor een crimineel als de Israëlische premier Benjamin Netanyahu zo groot is. Dat is niet alleen ideologisch, hoe dat ook gedraaid wordt. Er zit ook een stukje identificatie in – de man probeert tenslotte met alle middelen, tot genocide toe, te voorkomen dat hij in de gevangenis belandt, dat is toch begrijpelijk. Dat roept medeleven op. Misschien is dat de doorslaggevende nachtmerrie die hen allemaal bezighoudt – dat op het moment dat hun macht eindigt, de handboeien klikken.

Dat is geen gemakkelijke gedachte, omdat je jezelf altijd wilt wijsmaken dat het geen wijdverbreid fenomeen kan zijn. In de VS is er tenslotte ook een Nancy Pelosi, die miljoenen heeft verdiend met handel met voorkennis. Maar dat wil je de Duitsers niet toeschrijven. Natuurlijk, von der Leyen, en ook Jens Spahn met zijn villa – maar om het gedrag van bijna de hele politieke kaste te verklaren, moeten het er veel meer zijn.

Men is geneigd zich te verschuilen achter Hanlon’s scheermes: schrijf niets aan kwaadwilligheid toe wat door domheid verklaard kan worden. En zeker, er zitten ook enkele record-domme exemplaren in deze kaste, Duits of Ests, maar toch — domheid zou er uiteindelijk toe leiden dat beslissingen zich naar waarschijnlijkheid zouden verdelen. Zulke afgesloten cohortes kunnen niet het gevolg zijn van domheid. Of in elk geval niet alleen van domheid. Dus toch angst.

Ja, het is belangrijk om te weten waar je mee te maken hebt. Want als de veronderstelling klopt dat angst de doorslaggevende factor is, angst voor wat er gebeurt als je de controle niet meer hebt, dan kun je geen compromissen of redelijkheid verwachten. Dan spelen de materiële realiteit, het argument, het inzicht geen rol meer bij beslissingen, omdat de koers al is bepaald, zonder enige mogelijkheid tot afwijking.

Beangstigend, nietwaar? En ik wil het nog steeds niet geloven. Maar met elke stap die ik alleen nog maar als waanzinnig en zelfvernietigend kan beschouwen, wordt het vermoeden sterker dat juist hier de reden ligt die hen allemaal aan deze plannen bindt.

Vind je het belangrijk dat er nog onafhankelijke berichtgeving bestaat die niet wordt gestuurd door grote belangen? Met jouw steun kunnen we blijven schrijven en onderzoeken. Klik hieronder en draag bij aan het voortbestaan van Frontnieuws.

Copyright © 2025 vertaling door Frontnieuws. Toestemming tot gehele of gedeeltelijke herdruk wordt graag verleend, mits volledige creditering en een directe link worden gegeven.

EU-parlementariër laat geen spaan heel van EU-chef Von der Leyen: ‘De geschiedenis zal hard over u oordelen’

Volg Frontnieuws op 𝕏 Volg Frontnieuws op Telegram

Lees meer over: